Maak eerst je woning warmtepompklaar, kies daarna het toestel
Een warmtepomp is geen cv-ketel met een andere energiebron. De woning, radiatoren of vloerverwarming, warmtapwater, binnen- en buitenruimte, geluid en elektriciteit vormen samen één systeem. De eerste vraag is daarom niet welk merk je koopt, maar welke warmtepomproute je woning aantoonbaar aankan.
Voor volledig elektrisch moet de woning volgens Milieu Centraal minimaal redelijk tot goed geïsoleerd zijn én voldoende warmte kunnen afgeven bij een lage watertemperatuur. Een hybride warmtepomp kan eerder passen omdat de cv-ketel nog bijspringt. Test daarom niet alleen je energielabel of bouwjaar, maar ook hoe de woning werkelijk reageert op lage-temperatuurverwarming.
Maak vóór offertes een warmtepomp-gereedheidsdossier
Geef iedere installateur dezelfde uitgangssituatie. Anders vergelijk je offertes die een ander vermogen, andere radiatoren, andere tapwateroplossing en zelfs een andere systeemroute veronderstellen.
Gebruik de 50 °C-test als bewijs, niet als volledige berekening
Milieu Centraal adviseert de Verwarmingstest: zet tijdens het stookseizoen de cv-watertemperatuur tijdelijk op ongeveer 50 °C en kijk of de woning comfortabel warm blijft. Lukt dat, dan is dat een sterk positief signaal voor lage-temperatuurverwarming. Blijven één of meer ruimtes achter, dan kan extra isolatie of meer afgiftecapaciteit nodig zijn.
De 50 °C-test laat in de praktijk zien of woning en afgiftesysteem met lagere watertemperatuur overweg kunnen. Het is geen vervanging voor een project-specifieke warmteverlies- of vermogensberekening.
Bekijk de Verwarmingstest ↗Kies daarna één van vier routes
Hybride nu
De cv-ketel blijft beschikbaar voor piekmomenten en warm tapwater. Dit kan logisch zijn wanneer de woning nog niet volledig all-electric-ready is, maar een warmtepomp wel een groot deel van de ruimteverwarming kan overnemen.
Volledig elektrisch nu
Deze route wordt logisch wanneer isolatie, lage-temperatuurafgifte, ontwerpvermogen, tapwater, ruimte, geluid en elektriciteit samen aantoonbaar passen. De warmtepomp verzorgt dan ook het warme tapwater.
Eerst woning of afgifte verbeteren
Wordt het bij 50 °C niet comfortabel, of blijken kritische ruimtes te weinig afgifte te hebben? Verbeter dan gericht de schil en/of radiatoren, convectoren of vloer-/wandverwarming voordat je definitief dimensioneert.
Eerst verder onderzoeken
Ontbreekt een geloofwaardige dimensioneringsbasis, is de buitenunitlocatie onzeker, vraagt de groepenkast nog onderzoek of is een gemeentelijk warmtenet serieus in beeld? Los die onzekerheid eerst op.
Hybride of volledig elektrisch?
Warmtepomp + cv-ketel
Past eerder bij een woning die nog niet overal goed genoeg is voor volledig lage-temperatuurverwarming. De ketel blijft voor piekbelasting en warm water. Betere isolatie verlaagt wel de warmtevraag en vergroot het aandeel dat de warmtepomp kan leveren.
Warmtepomp + voorraadvat, zonder cv-ketel
Vraagt minimaal redelijke tot goede isolatie en voldoende afgifte bij lage temperatuur. Ook tapwater, binnenruimte en het vermogen op koude dagen moeten vooraf zijn ontworpen.
Bouwjaar kan een eerste aanwijzing geven, maar latere isolatie en renovaties zijn belangrijker. Een oudere woning die goed is verbeterd kan verder zijn dan een jongere woning met gebrekkige uitvoering.
Moeten radiatoren vervangen worden?
Niet automatisch. De relevante vraag is hoeveel warmte iedere ruimte nodig heeft en hoeveel de bestaande radiator, convector of vloerverwarming kan afgeven bij de gekozen lage aanvoertemperatuur. Een woonkamer kan de test halen terwijl een werkkamer of badkamer achterblijft.
Vraag per kritische ruimte of de bestaande afgifte blijft, wordt vergroot of vervangen, en op welke ontwerp-aanvoertemperatuur het systeem is berekend. Zo vergelijk je geen warmtepompen met verschillende verborgen radiatoraanpassingen.
Kopieer het vermogen van de cv-ketel niet
Een cv-ketel is vaak ook voor warm tapwater gedimensioneerd en kan veel meer piekvermogen hebben dan nodig is voor ruimteverwarming. Laat daarom uitleggen hoe het benodigde warmtepompvermogen is bepaald: bijvoorbeeld via een warmteverliesbenadering, betrouwbare woningdata en gebruik van gemeten verbruik als aanvullende context.
Een offerte die alleen zegt “uw huidige ketel is 24 kW, dus u krijgt een warmtepomp van X kW” mist een belangrijke ontwerpstap. Vraag eerst naar de dimensioneringsbasis en ontwerpcondities.
All-electric betekent ook een tapwaterbeslissing
Een volledig elektrische warmtepomp levert naast ruimteverwarming ook warm tapwater. Daarvoor is doorgaans een voorraadvat nodig. Leg daarom vóór bestelling vast hoeveel ruimte beschikbaar is, welk tapwaterprofiel wordt aangenomen en hoe groot het vat wordt. Een toestel dat qua verwarming past, kan door tapwater of binnenruimte alsnog de verkeerde configuratie zijn.
Buitenunit: beoordeel plaatsing en geluid vóór je bestelt
Een lucht-waterwarmtepomp heeft meestal een buitenunit. Vermogen, plaatsing, reflecterende wanden en trillingen beïnvloeden het geluid. Milieu Centraal vermeldt voor de huidige regels grenswaarden op de erfgrens van 45 dB overdag en 40 dB in avond/nacht. Er is dus niet één universele minimale afstand die voor iedere woning geldt.
Laat vooraf onderbouwen dat de gekozen unit en locatie binnen de geldende geluidseisen kunnen blijven.
Vraag hoe overdracht naar gevel, dak of constructie wordt beperkt.
Controleer dat aanzuig en uitblaas niet onnodig worden gehinderd.
De unit moet bereikbaar blijven zonder een later bouwproject.
De locatie moet worden beoordeeld op het geluid op de erfgrens. Afstand alleen is geen complete toets.
Bekijk actuele uitleg ↗Controleer elektriciteit, maar verzwaar niet op automatische piloot
Laat de installateur aangeven welke elektrische voeding, groepen en eventuele aanpassingen nodig zijn voor de gekozen configuratie. Neem ook andere grote verbruikers mee. Een zwaardere aansluiting kan nodig zijn, maar hoort uit het systeemontwerp te volgen in plaats van uit een generieke warmtepompregel.
Check het warmteplan van je gemeente
Milieu Centraal adviseert te controleren welke plannen de gemeente voor de wijk heeft. Wanneer op afzienbare termijn een concreet warmtenet wordt voorzien, kan dat de logica van een volledige all-electric investering veranderen. Gebruik het wijkplan als beslisinput, niet als vervanging van de technische woningcheck.
Een hybride warmtepomp is in 2026 niet algemeen verplicht
De eerder voorgenomen landelijke normering waarbij bij cv-ketelvervanging vanaf 2026 minimaal een hybride warmtepomp de standaard zou worden, is vervallen. Rijksoverheid bevestigt dat het kabinet van die normering heeft afgezien. Kies dus vanuit woninggeschiktheid, lokale plannen en totale projectscope — niet vanuit die oude verplichtingsclaim.
De voorgenomen normering per 2026 is niet ingevoerd.
Bekijk bevestiging ↗Subsidie: controleer het exacte toestel
RVO houdt een actuele ISDE-meldcodelijst bij met apparaatspecifieke meldcodes en subsidiebedragen. Controleer daarom vóór opdracht het exacte model en de actuele voorwaarden. Laat de subsidie niet bepalen welk systeem technisch bij je woning past.
De hoogte van de subsidie verschilt per goedgekeurd toestel en categorie. Controleer meldcode en technische gegevens vóór opdracht.
Controleer de meldcodelijst ↗Voor de bredere aanvraagroute gebruik je renovatiesubsidie en ISDE.
Vergelijk offertes als systeemvoorstel
Wat kost een warmtepomp?
Een kale toestelprijs zegt weinig over de totale investering. Hybride, lucht-water all-electric en bodemgebonden systemen hebben andere scopes; ook radiatoraanpassingen, voorraadvat, buitenunitplaatsing, elektra en bouwkundige werkzaamheden kunnen verschillen. Vergelijk daarom eerst dezelfde systeemscope en gebruik pas daarna prijs als besliscriterium.
Laat iedere installateur hetzelfde gereedheidsdossier beoordelen
Vraag een onderbouwd systeemvoorstel met ontwerpvermogen, afgifte, tapwater, geluid, elektra, regeling en oplevering — niet alleen een toestelprijs.